Zajęcia profilaktyczne dla uczniów

Zajęcia profilaktyczne dla uczniów

PROGRAM ZAJĘĆ PRZYGOTOWAŁ – mgr Piotr Robert ZAGAJEWSKI

* PROGRAM ZAJĘĆ PROFILAKTYCZNYCH DLA UCZNIÓW *

                  Codzienna moja działalność w charakterze policyjnego specjalisty do spraw nieletnich, pedagoga i kuratora sądowego pozwala stwierdzić, że w szkołach coraz częściej dochodzi do sytuacji zagrażających godności, zdrowiu, a nawet życiu uczniów, którzy doświadczają przemocy, agresji lub są namawiani przez rówieśników do różnego rodzaju zachowań ryzykownych. Zastraszanie, kradzieże, bójki, pobicia, a także papierosy, alkohol i narkotyki stają się niestety prawie codziennością wśród młodych ludzi, często również na terenie placówek oświaty. Nikt z nas, dorosłych, nie jest w stanie spowodować, by najmłodsi nie mieli dostępu do substancji odurzających, nie byli świadkami lub uczestnikami bójek, kradzieży czy gróźb. Można jednak pokazać im jak zachowywać się w sytuacjach tzw. wyboru, jak korzystać z własnej inteligencji, wiedzy i umiejętności (emocjonalnych i społecznych), aby uchronić się od zachowań problemowych. Wymaga to profesjonalnego przeprowadzenia zajęć profilaktycznych np. w klasach szkolnych, gdzie uczniowie dobrze się znają, przebywają i rozmawiają ze sobą, przez co mogą następnie skutecznie kontynuować rozbijanie błędnych przekonań normatywnych i generować korzystne normy grupowe, zgodne z komunikatami prezentowanymi przez profilaktyka.
                 Warto pamiętać jednak o tym, iż warunkiem skuteczności takich działań jest włączenie do ich realizacji innych znaczących dorosłych, tj. rodziców i nauczycieli.

Profilaktyka nie może zastępować wychowania, może je jedynie uzupełniać.”

 Program powstał w oparciu o standardy działań profilaktycznych zawartych w pozycji „Programy profilaktyczne. Podstawy profesjonalnej psychoprofilaktyki” Joanny Szymańskiej

CELE ZAJĘĆ
1. Poznanie przez uczniów mechanizmów i następstw zachowań ryzykownych. 2. Nabycie wiadomości o konsekwencjach prawnych czynów karalnych. 3. Uświadomienie o alternatywnych sposobach zaspokajania potrzeb psychologicznych i spędzania wolnego czasu. 4. Kształtowanie umiejętności skutecznego odmawiania i opierania się naciskom otoczenia oraz budowanie empatii. 5. Rozwijanie umiejętności komunikowania się, panowania nad emocjami i rozwiązywania konfliktów. 6. Wzmacnianie samooceny, promowanie wytrwałości w dążeniu do celów oraz optymizmu na przyszłość. 7. Kreowanie pozytywnego wizerunku nauczyciela i pedagoga, jako znaczących dorosłych.
MATERIAŁY
Przepisy prawne szkoły/placówki – Rozporządzenie M.E.N. i S. z dn. 31.01.2003r. w sprawie szczegółowych form działalności wychowawczej i zapobiegawczej wśród dzieci i młodzieży zagrożonych uzależnieniem. punktor Program Zapobiegania Niedostosowaniu Społecznemu i Przestępczości wśród Dzieci i Młodzieży; Akty prawne: Ustawa o postępowaniu w sprawach nieletnich, Ustawa o wychowaniu w trzeźwości, Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii; Przepisy prawne policji: Zarządzenie nr 590 z dn. 24.10.2003r. w sprawie metod i form wykonywania zadań przez policjantów w zakresie przeciwdziałania demoralizacji i przestępczości nieletnich, Zarządzenie nr 23/93 z dn. 24.05.1993r. w sprawie organizacji i pełnienia służby patrolowej (Koncepcja Komendanta Stołecznego Policji z 2003r. dot. zasad funkcjonowania patroli szkolnych); Arkusze papieru i flamastry, tablica, kreda lub markery. Teksty scenek.
METODY PROWADZENIA ZAJĘĆ 
Seminarium; Dyskusja, wymiana poglądów i doświadczeń, Warsztaty, Wprowadzenie dla grup; grupy dyskusyjne, Role, Burza mózgów, rozwiązywanie problemów
ODAUTORSKI PRZEBIEG ZAJĘĆ
Zajęcia profilaktyczne z uczniami będą poprzedzone krótką diagnozą grupy w postaci rozmowy z wychowawcą na temat bieżących problemów wychowawczych, rodzaju zachowań problemowych, a także specyfiki klasy. Po zakończeniu zajęć prowadzący przekaże swoje spostrzeżenia i sugestie wychowawcy w celu kontynuowania oddziaływań profilaktycznych. 1. Część teoretyczna 45 min. Prowadzący określa swój status, cele, przebieg i wartości wypływające z zajęć. Następnie wyjaśnia kim jest nieletni sprawca, co to jest czyn karalny i jakie są jego rodzaje, a także jasno precyzuje konsekwencje (prawne i społeczne) jakie ponosi nieletni za popełnione wykroczenie lub przestępstwo. Na podstawie Programu Zapobiegania Niedostosowaniu Społecznemu i Przestępczości wśród Dzieci i Młodzieży prowadzący w oparciu o własne doświadczenia przedstawia możliwości reagowania na zachowania ryzykowne (bójka, groźby, kradzież w szkole, substancje niebezpieczne, wagary i inne), sposoby powiadamiania o takich zachowaniach osób kompetentnych do pomocy (nauczyciel, pedagog, dyrektor szkoły, ale też rodzice lub policja) oraz uświadamia o związanych z tym korzyściach. 2. Część warsztatowa* „Poczekaj do dorosłości” 90 min. I. Prowadzący dzieli klasę na trzy grupy, które to mają za zadanie wypisać pozytywy wynikające z: abstynencji tytoniowej, alkoholowej i narkotycznej. Następnie prace są wspólnie omawiane, a ich efekty weryfikowane przez prowadzącego. II. Prowadzący wybiera cztery pary, które mają za zadanie skutecznie odmówić: pójścia na wagary, zapalenia papierosa, dokonania kradzieży sklepowej, pobicia ucznia z innej klasy. Po każdej scence prowadzący omawia i weryfikuje ich przebieg. (asertywność, empatia)
Tematyka części warsztatowej może ulec zmianie w zależności od oczekiwań wychowawcy, pedagoga lub dyrekcji placówki (maksymalne dostosowanie działań do problemów adresatów).
Rezerwowe warsztaty dotyczą min. integracji klasy, abstynencji seksualnej-HIV/AIDS, agresji, stresu.
KONTROLA EFEKTÓW
Wskazana i możliwa w trakcie dalszych działań wychowawczo-profilaktycznych w szkole. Wskaźnikiem oceny skuteczności programu będzie: punktor obserwacja zmian w zachowaniu uczniów przez wychowawcę oraz innych nauczycieli; punktor rozmowy z rodzicami na temat zmian postawy ich dzieci w domu; punktor wypełnienie przez słuchaczy anonimowej ANKIETY składającej się z następujących zagadnień: 1. Uzyskane wiadomości. 2. Zdobyte umiejętności 3. Atmosfera na zajęciach. 4. Sposób prowadzenia zajęć.
5. Własne uwagi i sugestie. Metodyczna kontrola skuteczności umożliwi wprowadzenie korekt podnoszących jakość programu oraz ewentualne podjęcie decyzji o jego kontynuacji.